ANWB onderzoekt

Verdieping

Direct naar:

Het is een frustratie die veel stadsbewoners herkennen: parkeren voor de deur is geen vanzelfsprekendheid.

In de eigen buurt kan het zelfs al lastig zijn.  

Rijd je na een lange werkdag je straat in, dan begin je soms aan een halfuur rondjes rijden door de wijk op zoek naar een plekje. Om de auto uiteindelijk maar honderden meters verderop te parkeren, want je moet toch wat. 

Uit onderzoek van ANWB blijkt dat bewoners van (zeer) stedelijk gebied hier regelmatig tegenaan lopen. Slechts de helft vindt gemakkelijk een parkeerplek in de eigen wijk. ‘Autobezit stijgt, terwijl het aantal parkeerplaatsen redelijk stabiel blijft. Dat gaat wringen’, zegt ANWB-belangenbehartiger Stefan Westerman. 

Parkeerproblemen komen volgens de respondenten vooral door een tekort aan plekken (38%), bezoekers van buiten de wijk (27%), bezoekers van voorzieningen (21%) en bedrijfsauto’s (25%).  

Meer plekken zouden helpen. Maar dan wel op één voorwaarde. 

Meer parkeerplekken, ja graag. Maar, zeggen de leden, niet als dat ten koste gaat van groen. Simpelweg de hele buurt betegelen zien ze niet zitten.

Groen en natuur in de wijk worden belangrijker gevonden dan voldoende parkeerplaatsen.

4 op de 10 autobezitters wil best wat verder lopen naar de auto, als dat de leefbaarheid van de buurt ten goede komt. Westerman: ‘Mensen zijn dus wel realistisch.’

Maar dat maakt een oplossing nog niet eenvoudig. Verder weg parkeren brengt namelijk weer nieuwe uitdagingen. 

De veiligheid van veel parkeerplekken in grote steden laat te wensen over. 29% van de ondervraagde stadsbewoners mijdt bepaalde (slecht verlichte of afgelegen) parkeerplekken uit angst voor vandalisme of inbraak.

Ruim een kwart doet dat omdat ze zich niet veilig voelen op de looproute naar huis.  

Zelfs betaald parkeren lost dit probleem vaak niet op.

Bewoners verwachten dat ze bij de invoering van betaald parkeren makkelijker kunnen parkeren in hun eigen buurt, maar in de praktijk valt dat tegen.  

‘Een kwart is ontevreden over het effect’, zegt Westerman.

Ze vinden de kosten veel te hoog, ervaren betalen in de eigen wijk als onrechtvaardig en geven aan dat er ondanks hoge tarieven regelmatig geen plek te vinden is.

‘Betaald parkeren heeft alleen zin als er in de wijk veel externe parkeerders zijn. Als de plekken vóór invoering al vooral door bewoners zelf werden bezet, gaat betaald parkeren daar weinig aan veranderen.’

ANWB vindt dat gemeenten hier transparant over moeten zijn. 

‘Als gemeente kun je op basis van de kenmerken van een buurt van tevoren goed inschatten wat het effect van betaald parkeren gaat zijn. Wees daar duidelijk over, om teleurstellingen te voorkomen.’

Hetzelfde geldt voor de parkeertarieven.

‘Ik ken praktijkvoorbeelden van gemeenten die krap zaten en waarbij parkeervergunningen ineens 10 tot 20% duurder werden. Dat is niet sjiek, dan voel je je als bewoner bekocht. Wij zeggen: “Wees daar van tevoren eerlijk over, zodat het niet als verrassing komt.”’

En eerlijkheid begint met iets simpels: bewoners laten meepraten. 

Bewoners willen meer inspraak bij het parkeerbeleid van de gemeente. Veel mensen vinden dat dit beter kan – en de cijfers onderbouwen dat. 

Maar liefst driekwart van de stadsbewoners vindt dat gemeenten bewoners meer moeten betrekken bij het parkeerbeleid en samen op maat oplossingen moeten zoeken op straat- of wijkniveau.

Bijna een derde van de stadsbewoners weet niet waar hij of zij met vragen of klachten over parkeren terechtkan bij de gemeente. En ruim een kwart vindt dat de gemeente hen onvoldoende informeert over veranderingen in het parkeerbeleid.  

En waar gaat al dat geld van de parkeerinkomsten eigenlijk naartoe? 

Bewoners zijn nauwelijks betrokken bij de besteding van parkeerinkomsten. 80% heeft geen idee waaraan de inkomsten uit parkeergelden worden besteed door de gemeente. 

Terwijl de helft van de stedelijke autobezitters zegt meer begrip te hebben voor parkeertarieven als duidelijk is dat de opbrengst bijvoorbeeld naar verbeteringen in de eigen wijk gaat.

Daar valt dus nog wat winst te behalen, want die tarieven stijgen ondertussen wel gewoon door. 

De parkeertarieven stijgen fors. Uit een publicatie van het CBS blijkt dat gemeenten in 2026 verwachten ruim 1,6 miljard euro te ontvangen uit parkeerheffingen.  

Van alle gemeentelijke heffingen stijgt de verwachte opbrengst van parkeergelden met 8,8% het sterkst.

De stijging is voor een belangrijk deel toe te schrijven aan Amsterdam (+43,1 miljoen euro), Rotterdam (+14,6 miljoen euro) en Den Haag (+9,7 miljoen euro). Inderdaad: de grote steden.

Gelukkig staat ANWB klaar om daar iets tegenover te zetten. 

‘Bij ANWB vinden we het belangrijk dat iedereen zich vrij kan blijven bewegen’, zegt belangenbehartiger Stefan Westerman. ‘Autobezit en parkeren moeten betaalbaar blijven. We zetten ons daarom in voor eerlijkere tarieven, meer duidelijkheid en betaalbaarheid bij parkeren.’ 

Hoe? Door het parkeerbeleid van steden in de gaten te houden en waar nodig het gesprek aan te gaan. ‘Willen ze bijvoorbeeld betaald parkeren invoeren? Dan kijken wij mee of er betere alternatieven zijn.’

Nu de gemeenteraadsverkiezingen zijn geweest, zoeken we uit hoe parkeren terugkomt in de coalitieakkoorden. ‘We pleiten ook voor meer aandacht voor sociale veiligheid in parkeerbeleid, bijvoorbeeld door betere verlichting en overzichtelijke routes.’

Meestal is het best goed geregeld.  

‘Maar op een aantal punten is er ruimte voor verbetering – en daar helpen wij gemeenten, en zo onze leden, graag bij.’ 

Eerlijk gezegd: niet zo veel. Westerman: ‘De auto wegdoen is voor de meeste mensen geen optie. En dat is precies waarom we vinden dat autobezitters niet “gestraft” mogen worden met hoge parkeertarieven.’ 

Een kwart van de stadsbewoners past het autogebruik en dagschema al aan op de parkeerdrukte.

Verder loont het om problemen aan te kaarten bij de gemeente of buurtvereniging. ‘Ervaar je overlast op een bepaalde plek, dan kan dat zeker helpen.’

• Een derde van de stadsbewoners zag het parkeerbeleid in de directe omgeving de afgelopen twee jaar veranderen. 

• Invoering van betaald parkeren werd daarbij het meest genoemd (36%). 

• Maar ook verhoging van de parkeertarieven of de prijs voor een vergunning kwam vaak voor (26%). 

• Opvallend: 20% van de stadsbewoners die een verandering opmerkte, zag dat er méér parkeerplaatsen in de omgeving verschenen.

Resultaten uit de ANWB Ledenpeiling Parkeren, februari 2026 onder 1.021 ANWB-leden die in (zeer) stedelijk gebied wonen.

Tekst: Roxanne Vis
Illustraties: studio ivh